«The IMF, an institution to protect creditors…» – David Graeber (Economic Anthropologist) – Το ΔΝΤ, ένας οργανισμός προστασίας δανειστών

French Finance Minister Christine Lagarde (L) ...
Image via Wikipedia

Extracts from David Graeber‘s answers in an interview: 

David Graeber

What is Debt? – An Interview with Economic Anthropologist David Graeber


…In the past, periods dominated by virtual credit money have also been periods where there have been social protections for debtors. Once you recognize that money is just a social construct, a credit, an IOU, then first of all what is to stop people from generating it endlessly? And how do you prevent the poor from falling into debt traps and becoming effectively enslaved to the rich? That’s why you had Mesopotamian clean slates, Biblical Jubilees, Medieval laws against usury in both Christianity and Islam and so on and so forth.

Since antiquity the worst-case scenario that everyone felt would lead to total social breakdown was a major debt crisis; ordinary people would become so indebted to the top one or two percent of the population that they would start selling family members into slavery, or eventually, even themselves.

Well, what happened this time around? Instead of creating some sort of overarching institution to protect debtors, they create these grandiose, world-scale institutions like the IMF or S&P to protect creditors. They essentially declare (in defiance of all traditional economic logic) that no debtor should ever be allowed to default. Needless to say the result is catastrophic. We are experiencing something that to me, at least, looks exactly like what the ancients were most afraid of: a population of debtors skating at the edge of disaster.

And, I might add, if Aristotle were around today, I very much doubt he would think that the distinction between renting yourself or members of your family out to work and selling yourself or members of your family to work was more than a legal nicety. He’d probably conclude that most Americans were, for all intents and purposes, slaves…

PP: You mention that the IMF and S&P are institutions that are mainly geared toward extracting debts for creditors. This seems to have become the case in the European monetary union too. What do you make of the situation in Europe at the moment?

DG: Well, I think this is a prime example of why existing arrangements are clearly untenable. Obviously the ‘whole debt’ cannot be paid. But even when some French banks offered voluntary write-downs for Greece, the others insisted they would treat it as if it were a default anyway. The UK takes the even weirder position that this is true even of debts the government owes to banks that have been nationalized – that is, technically, that they owe to themselves! If that means that disabled pensioners are no longer able to use public transit or youth centers have to be closed down, well that’s simply the ‘reality of the situation,’ as they put it.

These ‘realities’ are being increasingly revealed to simply be ones of power. Clearly any pretence that markets maintain themselves, that debts always have to be honored, went by the boards in 2008. That’s one of the reasons I think you see the beginnings of a reaction in a remarkably similar form to what we saw during the heyday of the ‘Third World debt crisis’ – what got called, rather weirdly, the ‘anti-globalization movement’. This movement called for genuine democracy and actually tried to practice forms of direct, horizontal democracy. In the face of this there was the insidious alliance between financial elites and global bureaucrats (whether the IMF, World Bank, WTO, now EU, or what-have-you).

When thousands of people begin assembling in squares in Greece and Spain calling for real democracy what they are effectively saying is: “Look, in 2008 you let the cat out of the bag. If money really is just a social construct now, a promise, a set of IOUs and even trillions of debts can be made to vanish if sufficiently powerful players demand it then, if democracy is to mean anything, it means that everyone gets to weigh in on the process of how these promises are made and renegotiated.” I find this extraordinarily hopeful…

Related articles

Enhanced by Zemanta


  1. Κανονικά θα έπρεπε να αναπαράγω ΟΛΟΚΛΗΡΟ αυτό το ποστ, για ενημέρωση


    Χιλιάδες κόσμου ξανά στο Σύνταγμα, ΤΩΡΑ. Κοκτέιλ χημικών και άγριο ξύλο, λίγο μετά τις 18:00 (25-09-2011) – ΜΑΤ εναντίον Αγανακτισμένων – Βίντεο και φωτογραφίες. + Δελτίο Γιουχαισμάτων & αυγοπετάγματος.

    • Ναι, ξέρω… αλλά δυστυχώς ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ το μοναδικό κείμενο που «θέλει μετάφραση και αναδημοσίευση»! 🙂
      (π.χ. μόλις τελείωσα νέο βίντεο, με μεταφράσεις… από ελληνικά στα αγγλικά, διότι ακόμη μεγαλύτερη έλλειψη πληροφόρησης έχουν οι ξένοι για την Ελλάδα).

      ΟΚ. Μια και σχολίασα, σημειώνω μερικά που διάβασα και βρήκα σημαντικά.

      [1] Αστάθμητη μεταβλητή

      …Παρά τις αβίαστες ταυτίσεις και τις προφανείς ομοιότητες, υπάρχουν ορισμένες θεμελιώδεις διαφορές ανάμεσα στο πειραματικό εργαστήρι του Milgram και σ’ εκείνο που έστησαν Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και Ευρωπαϊκή Ένωση σ’ αυτή τη γωνιά της Μεσογείου . Στο πρώτο ,λοιπόν, οι «εθελοντές» είχαν εξαπατηθεί ως προς το σκοπό του πειράματος, πίστευαν ότι αφορούσε τη μελέτη της ανθρώπινης μνήμης, ενώ τα ηλεκτροσόκ και οι συνακόλουθες κραυγές του «μαθητή» ήταν ψεύτικα. Στο δικό μας, οι «εθελοντές» της κυβέρνησης όχι απλώς συναίνεσαν στη μεθοδολογία και τους σκοπούς του πειράματος αλλά εσχάτως ευχαριστούν κιόλας τον πειραματιστή για την ύπαρξη του. Μόνο που σε αυτή την περίπτωση τόσο τα ηλεκτροσόκ , όσο και οι κραυγές είναι απολύτως αληθινά….

      [2] Αθεράπευτα ψεύτες και ανίκανοι: η περίπτωση Ευ. Βενιζέλου

      Υπό μια έννοια, η κυβέρνηση έχει επιτύχει απολύτως στον στόχο της για «διαφανή διακυβέρνηση»: ότι ισχυρίζεται είναι, διαφανώς, ψευδές!
      Δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Βενιζέλος όχι μόνο είναι το νούμερο 2 του ΠΑΣΟΚ, αλλά και ο πολιτικός που για πολλούς αστέρες των ΜΜΕ είναι «ιδιαίτερα ευφυής και ικανός», «εξαίρετος ρήτορας» που θα μπορούσε «να αλλάξει το κλήμα στην κυβέρνηση και το ΠΑΣΟΚ».
      Όλο αυτό το λιβανιστήρι για τον Βενιζέλο λησμονούσε (και λησμονεί) κάποια σημαντικά στοιχεία για το «μέγεθος» και την «ευφυΐα» του ανδρός:

      Πρώτον, διεκδίκησε την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ (το 2007) απέναντι σε έναν, κατά γενική ομολογία, όχι και ιδιαίτερου IQ πολιτικό, τον ΓΑΠ. Και κυριολεκτικά υπέστη συντριβή. Τις επόμενες μέρες, κύκλοι προσκείμενοι στον ίδιο, υποστήριζαν ότι έχασε από τον ΓΑΠ στη μάχη της ηγεσίας λόγω «του ονόματος Παπανδρέου» που, με «βάση το κληρονομικό δίκαιο», πήρε την προεδρία του ΠΑΣΟΚ. Η πραγματικότητα ήταν τελείως διαφορετική. Απλά, έχασε τη μάχη της διαδοχής λόγω πολιτικής ανικανότητας. Τις ημέρες της μάχης για τη διαδοχή, επιζητούσε δημόσια τη στήριξη του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη, χωρίς να συνειδητοποιεί το προφανέστατο ακόμα και σε έναν πολιτικά άπειρο: το κύρος του Σημίτη, όχι μόνο στο ΠΑΣΟΚ αλλά και σε όλη την ελληνική κοινωνία βρισκόταν (και βρίσκεται) στα τάρταρα της πολιτικής λόγω της αμαρτωλής (από τα πολλαπλά σκάνδαλα) πρωθυπουργίας του. Ο Βενιζέλος διεκδίκησε την αρχηγία του ΠΑΣΟΚ ποντάροντας σε «ψόφιο άλογο» (Σημίτης) και με ένα πρόγραμμα εμφανώς δεξιότερο ακόμα και από του ΓΑΠ. Αυτό είναι επίτευγμα, μνημείο πολιτικής βλακείας!

      Δεύτερον, η μέχρι τώρα θητεία του ως υπουργός στην κυβέρνηση του ΓΑΠ ήταν η αποθέωση της πολιτικής γκάφας, στα όρια του πολιτικού κρετινισμού. Αποδέχθηκε τις εγγυήσεις που ζητούσαν οι Φινλανδοί χωρίς καν να λάβει υπ’ όψιν του το προφανές, ότι δηλαδή ανάλογες εγγυήσεις θα ζητούσαν και άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όταν ήταν πλέον προφανές ότι διέπραξε πολιτικό σφάλμα (για να το πούμε μαλακά) αποποιήθηκε των ευθυνών του αποδίδοντας τη συμφωνία (που ο ίδιος υπέγραψε) στο… DNA των Φινλανδών […]


      Ιδού η τελευταία πολιτική απάτη ενός «ταλαντούχου» πολιτικού. Πριν λίγο διάστημα, ο Βενιζέλος επιχειρηματολογούσε γιατί δεν θα πρέπει να χρησιμοποιούνται οι λογαριασμοί της ΔΕΗ για φοροεισπρακτικούς λόγους:


Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s